Trọng lượng, khối lượng và lực hấp dẫn

Thả một vật đang cầm trên tay, vật thường rơi xuống do lực hút của Trái Đất. Gần mặt đất, lực này có phương thẳng đứng, chiều từ trên xuống dưới. Đây là lực không tiếp xúc. Không phải mọi vật chịu lực hút đều đang rơi: một quyển sách đặt trên bàn vẫn chịu lực hút của Trái Đất. Vì vậy, không lấy việc đứng yên làm bằng chứng rằng không có lực hút.

Trọng lượng là **độ lớn lực hút của Trái Đất tác dụng lên vật**, thường kí hiệu P. Khối lượng là số đo lượng chất của vật. | Đại lượng | Đơn vị thường dùng | Dụng cụ đo | |---|---|---| | Khối lượng | kg, g | Cân | | Trọng lượng | N | Lực kế trong điều kiện đo phù hợp | Trong bài này, trọng lượng là độ lớn, không tự có phương và chiều. Phương, chiều thuộc về lực hút của Trái Đất. Câu nói đời thường ‘nặng 2 kg’ đang dùng đơn vị khối lượng; không ghi ‘trọng lượng 2 kg’ trong kết quả học tập.

Lực hút giữa các vật có khối lượng được gọi chung là **lực hấp dẫn**. Không chỉ Trái Đất hút quả táo, quả táo cũng hút Trái Đất; lực giữa các vật nhỏ thường rất khó nhận thấy trong đời sống. Cùng một vật được đưa tới các thiên thể khác nhau mà không thay đổi lượng chất thì khối lượng không đổi, nhưng độ lớn lực hút của thiên thể lên vật có thể khác. Ví dụ, lực hút của Mặt Trăng lên một vật nhỏ hơn lực hút của Trái Đất lên cùng vật.