btvn.vn
Tìm kiếm Đăng nhập

Hệ Mặt Trời

Lưu trên thiết bị này
Trái Đất và bầu trời · Chọn bài khác

Mặt Trời và các thiên thể chuyển động quanh nó

**Hệ Mặt Trời** gồm Mặt Trời, tám hành tinh cùng các vệ tinh của chúng và các thiên thể khác như tiểu hành tinh, sao chổi. Mặt Trời là một sao; các hành tinh vừa tự quay, vừa chuyển động quanh Mặt Trời. Từ gần đến xa Mặt Trời, tám hành tinh có thứ tự: **Thủy tinh → Kim tinh → Trái Đất → Hỏa tinh → Mộc tinh → Thổ tinh → Thiên Vương tinh → Hải Vương tinh**. Trái Đất là hành tinh thứ ba, không phải trung tâm hệ Mặt Trời. Mặt Trăng thuộc hệ Mặt Trời nhưng không được tính là một trong tám hành tinh: nó là vệ tinh tự nhiên của Trái Đất.

Bài luyện

Cặp hành tinh nào nằm ngay trước và ngay sau Trái Đất khi xếp từ gần đến xa Mặt Trời?
Chọn một đáp án

Các hành tinh không cách đều nhau

**Đơn vị thiên văn**, kí hiệu **AU**, xấp xỉ khoảng cách trung bình từ Trái Đất đến Mặt Trời: khoảng 150 triệu km. Đây là đơn vị khoảng cách, không phải thời gian. | Hành tinh | Khoảng cách trung bình đến Mặt Trời (AU, làm tròn theo SGK) | |---|---:| | Thủy tinh | 0,39 | | Kim tinh | 0,72 | | Trái Đất | 1,00 | | Hỏa tinh | 1,52 | | Mộc tinh | 5,20 | | Thổ tinh | 9,54 | | Thiên Vương tinh | 19,20 | | Hải Vương tinh | 30,07 | Số trong bảng là khoảng cách **trung bình**, không phải khoảng cách luôn giữ nguyên. Bảng cho thấy các hành tinh không cách đều nhau; hình vẽ đặt chúng cách đều chỉ giúp nhớ thứ tự.

Làm mô hình khoảng cách trên dải giấy

Chọn tỉ lệ 1 cm ứng với 1 AU. Trên dải giấy dài hơn 31 cm, đánh dấu vị trí Mặt Trời ở đầu rồi đo từ đó: Trái Đất ở 1 cm, Mộc tinh ở 5,20 cm, Hải Vương tinh ở khoảng 30,07 cm. Các hành tinh còn lại đặt theo bảng. Các dấu gần Mặt Trời chen sát nhau, còn các dấu hành tinh ngoài xa nhau hơn. Đây là mô hình khoảng cách trung bình: không đặt tám hành tinh thật sự thẳng hàng, không thể hiện quỹ đạo hay kích thước theo cùng tỉ lệ. Ghi rõ tỉ lệ trên mô hình và dùng kéo dưới sự hướng dẫn khi cần cắt giấy.

Bài luyện

Theo mô hình 1 cm ứng với 1 AU, Hải Vương tinh cách dấu Mặt Trời khoảng bao nhiêu?
Chọn một đáp án

Tự quay khác với quay quanh Mặt Trời

Tự quay là quay quanh trục của chính hành tinh. Quay quanh Mặt Trời là chuyển động theo quỹ đạo quanh Mặt Trời. Hai chuyển động có thời gian khác nhau. | Hành tinh | Thời gian quay quanh Mặt Trời gần đúng (ngày Trái Đất) | |---|---:| | Thủy tinh | 88 | | Trái Đất | 365,2 | | Hỏa tinh | 687 | Trái Đất có ngày đêm khoảng 24 giờ, nhưng mất khoảng 365 ngày để đi một vòng quanh Mặt Trời. Bảng cũng cho thấy ba hành tinh không có cùng thời gian quay quanh Mặt Trời. Quan sát Mặt Trời bằng ảnh hoặc video được chuẩn bị. Không nhìn trực tiếp vào Mặt Trời qua mắt thường, kính râm hay dụng cụ quang học thông thường.

Bài luyện

Theo bảng, nhận xét nào đúng về thời gian quay quanh Mặt Trời?
Chọn một đáp án