Độ lớn của lực được đo bằng niutơn
Một lực có thể mạnh hoặc yếu; mức mạnh yếu được thể hiện bằng độ lớn của lực. Đơn vị lực là **niutơn**, kí hiệu **N**. Dụng cụ đo độ lớn lực là **lực kế**.
Lực kế lò xo có lò xo, móc, bộ phận chỉ thị và bảng chia độ. Khi chịu lực, lò xo biến dạng làm bộ phận chỉ thị thay đổi vị trí. Đọc vị trí này trên thang đã được chia độ để biết độ lớn lực.
Không ghi số đo lực bằng kg. Kilôgam là đơn vị khối lượng, còn N là đơn vị lực.
Bài luyện
Một lực kế cho số chỉ 2,5. Nếu thang đo dùng đơn vị lực trong bài, cách ghi nào đúng?
N là đơn vị niutơn dùng đo lực.
kg dùng đo khối lượng.
cm dùng đo chiều dài.
s dùng đo thời gian.
Lời giải
Số đo lực phải đi với đơn vị lực là N, nên ghi 2,5 N. Đáp án A.
Đo lực theo từng bước

1. Ước lượng độ lớn lực; chọn lực kế có giới hạn đo phù hợp, không để lực vượt mức lớn nhất của thang.
2. Xác định độ chia nhỏ nhất; chỉnh chỉ thị về 0 khi chưa chịu lực, ở tư thế đo.
3. Móc vật hoặc nối với vật phù hợp; giữ lực kế theo phương của lực cần đo.
4. Chờ số chỉ ổn định, đặt mắt ngang vị trí chỉ thị để đọc và ghi kết quả kèm N.
Thực hành theo hướng dẫn giáo viên, dùng vật nhẹ và giữ giá đỡ chắc. Không giật mạnh, treo quá nặng hoặc thả vật vào móc vì có thể làm hỏng lò xo, rơi vật.
Ví dụ: đọc chỉ thị nằm giữa 2 N và 3 N
Thang trong hình có giới hạn đo 5 N. Từ 2 N đến 3 N chia thành hai khoảng bằng nhau nên mỗi khoảng nhỏ ứng với 0,5 N.
Chỉ thị ở vạch giữa 2 N và 3 N, nên lực đo được là 2,5 N. Không lấy số vạch chia làm số đo mà phải xét giá trị mỗi khoảng.
Bài luyện
Thang lực kế từ 0 đến 5 N; giữa 2 N và 3 N có một vạch chia ở chính giữa. Chỉ thị tại vạch đó. Số đo là bao nhiêu?
0,5 N là độ chia nhỏ nhất, không phải vị trí chỉ thị đã nêu.
Vạch giữa 2 N và 3 N tương ứng 2,5 N.
Chỉ thị chưa tới vạch 3 N.
5 N là giới hạn đo, không phải số chỉ hiện tại.
Lời giải
Khoảng 1 N được chia đôi nên mỗi khoảng nhỏ là 0,5 N. Chỉ thị ở 2 N + 0,5 N = 2,5 N. Đáp án B.
Bài luyện
Cần đo lực dự kiến khoảng 4 N. Với các lực kế hoạt động tốt có giới hạn đo dưới đây, lực kế nào đo được mà không vượt giới hạn?
Lực dự kiến vượt 1 N.
Lực dự kiến vượt 2 N.
Lực dự kiến vượt 3 N.
4 N nằm trong giới hạn 5 N.
Lời giải
Giới hạn đo phải không nhỏ hơn lực cần đo. Trong bốn dụng cụ, chỉ lực kế 5 N phù hợp với lực khoảng 4 N. Đáp án D.