Hệ thống sông tạo nguồn thủy năng lớn
Trung du và miền núi phía Bắc có tiềm năng thủy điện lớn nhất nước ta theo SGK. Hệ thống sông Hồng chiếm trên 30% trữ lượng thủy năng cả nước, khoảng 11 triệu kW; trong đó sông Đà gần 6 triệu kW.
Nhiều sông, suối khác tạo điều kiện phát triển các nhà máy công suất vừa và nhỏ. Dùng hình 24.1 để xác định hệ thống sông, sau đó đối chiếu vị trí nhà máy ở hình 24.2.
Tiềm năng cần điều kiện để khai thác
Nhu cầu điện trong nước tăng là động lực thị trường. Nguồn vốn, chính sách phù hợp và khoa học–công nghệ giúp khảo sát, xây dựng, vận hành công trình. Các điều kiện này phối hợp với nguồn thủy năng của sông.
Có tiềm năng không đồng nghĩa mọi vị trí đều đã xây nhà máy hoặc mọi công trình đều có hiệu quả như nhau. Quy mô và cách khai thác còn cần xét điều kiện cụ thể và các yêu cầu về xã hội, môi trường.
Phân biệt tiềm năng, công suất và sản lượng
Trữ lượng thủy năng nói về khả năng khai thác của nguồn nước. Công suất lắp máy của một nhà máy dùng đơn vị như MW; sản lượng điện là lượng điện tạo ra trong một khoảng thời gian, thường tính bằng kWh hoặc bội số.
Không gọi 11 triệu kW là 11 triệu kWh điện thực tế đã phát. Cũng không cộng số công suất với một số sản lượng: khác đại lượng và đơn vị, chưa có cơ sở cho phép tính đó.
Bài luyện
Theo SGK, hệ thống sông nào có trữ lượng thủy năng khoảng 11 triệu kW?
Sông Đà được nêu gần 6 triệu kW trong hệ thống.
Không phải hệ thống được nêu trong số liệu này.
11 triệu kW là số của hệ thống sông Hồng theo sách.
Đúng. Giữ đúng phạm vi hệ thống sông Hồng; sông Đà là một bộ phận có tiềm năng lớn.
Lời giải
Giữ đúng phạm vi hệ thống sông Hồng; sông Đà là một bộ phận có tiềm năng lớn.
Bài luyện
Yếu tố nào là động lực khai thác thủy điện ngoài tự nhiên?
Công trình cần nguồn lực đầu tư và công nghệ.
Khai thác cần cân nhắc nhiều lợi ích và tác động.
Đúng. Nhu cầu và khả năng đầu tư, tổ chức giúp chuyển tiềm năng thành hoạt động thực tế.
Số tên không thay các điều kiện kinh tế, kĩ thuật.
Lời giải
Nhu cầu và khả năng đầu tư, tổ chức giúp chuyển tiềm năng thành hoạt động thực tế.
Bài luyện
Có thể gọi 11 triệu kW là sản lượng điện thực tế không?
Nguồn không khẳng định toàn bộ tiềm năng đã được khai thác.
Đúng. Không đổi đại lượng hoặc tự thêm khoảng thời gian cho số liệu tiềm năng.
kW là đơn vị công suất, kWh là đơn vị điện năng.
Không có cơ sở chuyển đổi như vậy.
Lời giải
Không đổi đại lượng hoặc tự thêm khoảng thời gian cho số liệu tiềm năng.
Bài luyện
Nhận xét nào phù hợp về các sông, suối ngoài hệ thống nhà máy lớn?
Đúng. Nguồn lực phân hóa, nên có cả công trình lớn và khả năng khai thác ở quy mô khác.
Không thể đồng nhất tiềm năng và quy mô mọi vị trí.
SGK nêu khả năng phát triển vừa và nhỏ.
Tên gọi không quyết định điều kiện thủy năng.
Lời giải
Nguồn lực phân hóa, nên có cả công trình lớn và khả năng khai thác ở quy mô khác.
Đang học