Tài nguyên, sinh vật và biển Tây Nam Á

SGK nêu dầu khí tập trung quan trọng ở các nước vùng vịnh Péc-xích. Trích bốn nước trong bảng 15.1, năm 2020; dầu mỏ: tỉ tấn, khí tự nhiên: nghìn tỉ m³. | Quốc gia | Dầu mỏ | Khí tự nhiên | |---|---:|---:| | A-rập Xê-út | 40,9 | 6,0 | | I-ran | 21,7 | 32,1 | | I-rắc | 19,6 | 3,5 | | Ca-ta | 2,6 | 24,7 | Nguồn: SGK Địa lí 11 KNTT, tr.70; BP, 2022. Đây là trữ lượng tại mốc nguồn, không phải lượng khai thác trong năm. Danh sách trích không đại diện mọi nước có cùng tài nguyên.

Ngoài dầu khí, SGK nêu than, sắt, crôm, đồng, phốt phát ở những địa bàn thích hợp. Hoang mạc, bán hoang mạc có sinh vật thích ứng như cây bụi gai, nhiều loài bò sát, gặm nhấm; ven Địa Trung Hải có rừng lá cứng. Các khu bảo tồn và cảnh quan có giá trị sinh thái, nguồn gen, giáo dục, du lịch. Sinh vật thích ứng khô hạn không có nghĩa không còn giá trị; bảo tồn cần xem điều kiện sống và sức ép khai thác.

Biển và vịnh hỗ trợ cảng, vận tải, khai thác khoáng sản, thủy sản, du lịch ở nơi có điều kiện. Những hoạt động này liên quan hạ tầng, công nghệ, thị trường và chất lượng môi trường. Dầu khí có thể tạo nguồn thu, đầu tư và các ngành liên quan nhưng không phân bố đều, cũng không tự bảo đảm phát triển lâu dài. Cần sử dụng hợp lí, kiểm soát ô nhiễm, rủi ro và tăng khả năng đa dạng hóa kinh tế; không quy mọi thuận lợi hay khó khăn của khu vực chỉ về dầu khí.