Các thời kì có tốc độ khác nhau
Theo khung SGK, giai đoạn 1955–1972 có tăng trưởng cao. Những giai đoạn sau chịu tác động của biến động năng lượng, thị trường và điều chỉnh kinh tế; tốc độ tăng thay đổi giữa các năm. Từ 1992 đến bối cảnh tư liệu trong sách, nền kinh tế tiếp tục trải qua nhiều biến động.
Cần phân biệt nhận xét khái quát một thời kì với tình hình từng năm. Một cú sốc không có nghĩa mọi năm sau đó đều tăng trưởng âm.
Bài luyện
Cách đọc các thời kì phát triển nào đúng?
Không thể suy tình hình từng năm chỉ từ một sự kiện.
Quy mô và tốc độ tăng khác chỉ tiêu.
Cần gắn nhận xét với thời kì cụ thể.
Đúng. Khái quát thời kì phải được hiểu cùng dữ liệu từng mốc; tăng trưởng không nhất thiết cùng chiều, cùng mức mọi năm.
Lời giải
Khái quát thời kì phải được hiểu cùng dữ liệu từng mốc; tăng trưởng không nhất thiết cùng chiều, cùng mức mọi năm.
Năng lực sản xuất từ nhiều điều kiện
Tri thức, lao động có kĩ năng, vốn và tổ chức sản xuất góp phần phát triển công nghiệp, dịch vụ. Công nghệ hỗ trợ năng suất và chất lượng; mạng vận tải, thị trường và liên kết quốc tế hỗ trợ đầu vào, đầu ra.
Nguồn khoáng sản hạn chế làm nhập nguyên liệu quan trọng, nhưng không ngăn việc tạo giá trị qua chế biến, chế tạo và dịch vụ. Cần giải thích bằng sự phối hợp nguồn lực thay vì chỉ dựa vào tài nguyên trong nước.
Bài luyện
Vì sao khoáng sản hạn chế vẫn có thể đi cùng công nghiệp phát triển?
Năng suất còn chịu tác động nhiều điều kiện kinh tế, kĩ thuật.
Hiệu quả còn phụ thuộc tổ chức và năng lực từng cơ sở.
Đúng. Giá trị có thể được tạo từ nguyên liệu nhập qua công nghệ, kĩ năng và chuỗi sản xuất, tiêu thụ phù hợp.
Sản xuất cần nguyên liệu, năng lượng, thiết bị và nhân lực.
Lời giải
Giá trị có thể được tạo từ nguyên liệu nhập qua công nghệ, kĩ năng và chuỗi sản xuất, tiêu thụ phù hợp.
Quy mô, cơ cấu và những yêu cầu phát triển
Năm 2020, GDP trong bảng 24.1 là 5 040,1 tỉ USD. Các ngành dịch vụ và công nghiệp giữ vai trò lớn; nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản có tỉ trọng nhỏ nhưng vẫn cung cấp thực phẩm, nguyên liệu và sản phẩm có giá trị.
Già hóa dân số, nhu cầu nguyên liệu, cạnh tranh và thiên tai đặt ra yêu cầu thích ứng. Số liệu và vị trí kinh tế nêu cho năm 2020 cần giữ nguyên mốc khi nhận xét.
Bài luyện
Năm 2020, GDP 5 040,1 tỉ USD là chỉ tiêu gì?
Một mốc không thể thay số liệu các năm khác.
Đúng. Mức GDP đo quy mô; tốc độ tăng và các chỉ tiêu lao động có cách tính, đơn vị riêng.
Đã đổi mức tiền thành tốc độ.
GDP là chỉ tiêu kinh tế, không phải dân số.
Lời giải
Mức GDP đo quy mô; tốc độ tăng và các chỉ tiêu lao động có cách tính, đơn vị riêng.
Bài luyện
Tỉ trọng nông nghiệp nhỏ có cho phép bỏ vai trò ngành này không?
Đúng. Tỉ trọng phản ánh vị trí trong cơ cấu, còn vai trò phải xét chức năng cung ứng và liên kết ngành.
Tỉ trọng nhỏ không đồng nghĩa không có sản xuất.
Nhu cầu thực phẩm vẫn tồn tại.
Vai trò quan trọng không biến tỉ trọng nhỏ thành lớn nhất.
Lời giải
Tỉ trọng phản ánh vị trí trong cơ cấu, còn vai trò phải xét chức năng cung ứng và liên kết ngành.
Đang học