Hệ quả và ảnh hưởng của toàn cầu hóa kinh tế

Toàn cầu hóa tăng cường phân công lao động, chuyên môn hóa và hợp tác; các yếu tố vốn, lao động, công nghệ, tri thức được dịch chuyển, hình thành các chuỗi liên kết. Một sản phẩm có thể kết hợp lợi thế của nhiều nơi thay vì mọi khâu tập trung tại một nước. Quá trình cũng gắn với chuyển dịch cơ cấu và phát triển ngành có hàm lượng công nghệ, tri thức. Tuy nhiên, khả năng tham gia và thu giá trị khác nhau có thể đi cùng phân hóa giữa các nước và trong từng nước.

Với một nước, liên kết có thể mở thị trường, tiếp cận vốn, công nghệ, nhân lực và tri thức, tạo động lực cải thiện hạ tầng, môi trường kinh doanh. Chuyển giao không chỉ là đưa thiết bị tới, còn cần người có kĩ năng, cách tổ chức và khả năng vận hành. Ví dụ minh họa: cơ sở chế biến tiếp cận thị trường ngoài nước, nhưng muốn tham gia bền vững cần chất lượng, nguồn nguyên liệu, logistics và năng lực đáp ứng yêu cầu. Cơ hội thị trường chưa tự thành doanh thu hoặc việc làm ổn định nếu thiếu những điều kiện đó.

Liên kết làm kinh tế các nước phụ thuộc lẫn nhau hơn. Gián đoạn nguồn cung, thị trường hoặc vận tải có thể truyền sang nơi khác qua chuỗi. Cạnh tranh tạo cơ hội nâng năng lực nhưng cũng gây sức ép với chủ thể chưa đáp ứng; lợi ích không phân bố tự động như nhau. Sản xuất, vận tải, phân phối và tiêu dùng mở rộng còn có sức ép tài nguyên, phát thải, chất thải. Cần xem công nghệ, quy mô và quản lí, không quy mọi vấn đề môi trường về một tác nhân duy nhất. Khi phân tích Việt Nam hoặc nước khác, dùng ví dụ, năm và nguồn đã kiểm thay cho xếp hạng cũ chưa rõ phương pháp.