An ninh toàn cầu gắn với con người
An ninh toàn cầu nói về trạng thái bình yên, ổn định, hòa bình của thế giới, trong đó an ninh con người có vị trí quan trọng. Theo khung bài học, an ninh truyền thống chủ yếu liên quan chính trị, quân sự, chiến tranh và xung đột vũ trang.
An ninh phi truyền thống liên quan nhiều vấn đề như lương thực, năng lượng, nguồn nước và không gian mạng. Những vấn đề này có thể vượt ranh giới và tác động qua các mạng liên kết, cần phối hợp giữa nhiều chủ thể.
Bài luyện
Nhóm nào thuộc các vấn đề an ninh phi truyền thống được học?
Đó chủ yếu là phạm vi an ninh truyền thống theo khung bài.
An ninh gắn với những điều kiện sống và hoạt động thực tế.
Các vấn đề có thể vượt ranh giới hành chính.
Đúng. Đây là những ví dụ bài học nêu.
Lời giải
Khung bài phân biệt truyền thống và phi truyền thống. Lương thực, năng lượng, nước, mạng có thể ảnh hưởng con người và lan truyền qua nhiều lãnh thổ.
Mối liên hệ hai chiều
Xung đột có thể làm gián đoạn sản xuất, vận tải, nguồn lương thực, nước và năng lượng; đời sống, sinh kế chịu sức ép. Ngược lại, những khó khăn về tiếp cận nguồn lực, an ninh và đời sống có thể làm ổn định thêm khó khăn nếu không được giải quyết phù hợp.
Hòa bình tạo điều kiện hợp tác, khôi phục và phát triển; giải quyết những vấn đề an ninh góp phần duy trì ổn định. Vì vậy không phân tích hòa bình và các nhu cầu thiết yếu như những nội dung hoàn toàn tách rời.
Bài luyện
Chuỗi nào giải thích được một liên hệ giữa xung đột và an ninh lương thực?
Số tổ chức chưa thay việc phân tích điều kiện.
Nguồn cung và tiếp cận có thể chịu tác động rộng.
Đúng. Có cơ chế truyền tác động.
Không có quan hệ bắt buộc như vậy.
Lời giải
Cần chỉ ra mắt xích: sản xuất, vận tải và tiếp cận có thể bị gián đoạn. Hòa bình giúp tạo điều kiện khôi phục các khâu đó.
Đối thoại, hợp tác và trách nhiệm
Bảo vệ hòa bình là nhu cầu của các quốc gia và con người, tạo điều kiện giải quyết vấn đề an ninh, phát triển đất nước và đời sống. SGK nhấn mạnh tăng cường đối thoại, hợp tác để giải quyết mâu thuẫn trên cơ sở tôn trọng chủ quyền, quyền tự chủ và trách nhiệm của mỗi quốc gia.
Các tổ chức quốc tế có vai trò thúc đẩy hợp tác và gìn giữ hòa bình. Khi trình bày một ví dụ, dùng nguồn, thời gian và phạm vi rõ; không từ một sự kiện tự suy toàn bộ nguyên nhân hoặc kết quả của mọi quan hệ quốc tế.
Bài luyện
Hướng giải quyết được nhấn mạnh trong bài là gì?
Mục tiêu và kết quả phải phân biệt.
Đúng. Đây là định hướng được SGK nêu.
Các vấn đề cần phối hợp nhiều cấp độ.
Nguồn và bối cảnh giúp nhận định có căn cứ.
Lời giải
Hòa bình cần trách nhiệm và hợp tác. Phân tích theo nguồn đã kiểm, không biến định hướng hoặc mong muốn thành kết quả tự có.
Bài luyện
Nhận xét nào đúng về hòa bình và an ninh toàn cầu?
Đúng. Quan hệ có tính hai chiều.
An ninh và hòa bình đều gắn với điều kiện sống, hoạt động xã hội.
Không thể quy toàn bộ hòa bình về một tổng chỉ tiêu.
Cơ chế hợp tác không tự xóa mọi nguy cơ.
Lời giải
Cần xem những mối liên hệ cụ thể thay vì đồng nhất an ninh với một số lượng hoặc hòa bình với sự có mặt của một tổ chức.
Đang học