Lai tạo biến dị, chọn lọc giữ tổ hợp phù hợp
Lai nhằm kết hợp vật liệu di truyền từ bố và mẹ; dòng thuần có đặc điểm di truyền tương đối đồng nhất, ổn định trong phạm vi đang xét. Có con lai không có nghĩa đã có ngay dòng thuần mong muốn.
Trong quy trình lai đơn SGK: chọn bố mẹ → bố trí ra hoa phù hợp, thụ phấn có kiểm soát để có hạt F₁ → gieo, đánh giá con lai, giữ hạt riêng → gieo theo dòng và chọn qua các vụ đến khi có dòng thuần → so sánh với đối chứng → khảo nghiệm và thực hiện yêu cầu công nhận theo quy định. Khử đực ở hoa mẹ là một khâu kiểm soát nguồn phấn trong quy trình được giới thiệu.
Đánh giá nhiều mặt trước khi kết luận
Việc giữ hạt riêng giúp không làm mất thông tin từng dòng. Cần theo dõi tính ổn định và các mục tiêu như năng suất, chất lượng, chống chịu. Một dòng có biểu hiện tốt trong một ô chưa thay cho khảo nghiệm.
SGK nêu lúa PC6 là ví dụ thành tựu tạo giống thuần bằng lai đơn, có thời gian sinh trưởng ngắn và các đặc điểm tốt được mô tả trong sách. Tên giống minh họa phương pháp; không từ đó suy ra năng suất bảo đảm cho mọi vụ và địa điểm.
Phân biệt sản phẩm ở hai thời điểm
Ngay sau phép lai, cơ sở có hạt F₁. Sau các vụ tự thụ phấn kết hợp chọn lọc, theo dõi riêng và đánh giá, cơ sở mới chọn được dòng thuần đáp ứng mục tiêu. Hai thời điểm khác nhau về mức ổn định; không bỏ phần giữa sơ đồ chỉ vì đã thu được hạt lai.
Bài luyện
Sau khi có cây lai, mục tiêu là chọn dòng thuần ổn định. Hướng tiếp theo phù hợp là gì?
Một đặc điểm hạt không thay được theo dõi qua thế hệ.
Cần quá trình ổn định và đánh giá dòng, không coi con lai ban đầu đã thuần.
Trộn ngay làm mất thông tin cần theo dõi riêng.
Tên gọi không tạo tính ổn định di truyền.
Lời giải
Cần quá trình ổn định và đánh giá dòng, không coi con lai ban đầu đã thuần.
Bài luyện
Khâu bố trí bố mẹ ra hoa phù hợp và kiểm soát thụ phấn có ý nghĩa gì?
Khâu này phục vụ việc tạo đúng con lai dự kiến.
Lai đúng vẫn cần các bước đánh giá sau.
Năng suất còn phụ thuộc đặc điểm dòng và môi trường.
Nguồn phấn là phần quan trọng của phép lai có kiểm soát.
Lời giải
Khâu này phục vụ việc tạo đúng con lai dự kiến.
Bài luyện
Một dòng mới có kết quả tốt tại một ô thí nghiệm. Kết luận nào hợp lí?
Một điều kiện không đại diện mọi vùng sinh thái.
Chọn giống thường có nhiều tiêu chí cần đánh giá.
Tên giống không thay dữ liệu theo dõi.
Kết quả ban đầu cần được đánh giá đầy đủ, không tự thay các khâu tiếp theo.
Lời giải
Kết quả ban đầu cần được đánh giá đầy đủ, không tự thay các khâu tiếp theo.
Đang học