Kiến thức cốt lõi
Cảm biến kiểu phát–nhận siêu âm đo **thời gian khứ hồi** `t` của xung phản xạ, rồi ước lượng `d≈v×t/2` với `v` là tốc độ âm trong điều kiện không khí đang xét. Chia 2 vì sóng đi **từ cảm biến đến vật và quay lại**. Nếu dùng gần 20°C, có thể minh họa `v≈0,0343 cm/µs`; đây là xấp xỉ, nhiệt độ/độ ẩm, mặt vật, góc và vùng đo ảnh hưởng kết quả. SGK tính `t/2/29,412` tương đương dùng khoảng `0,034 cm/µs`, nhưng **chỉ khi có xung hợp lệ**. `pulseIn` không có echo/timeout không phải khoảng cách 0 cm chắc chắn; phải đánh dấu số đo không hợp lệ và cho robot dừng/đợi xử lí theo phương án an toàn. Thời lượng xung kích/trễ phải theo tài liệu đúng module; không sao nguyên mã SGK như thông số dùng cho mọi cảm biến.
Ví dụ
Nếu xung echo hợp lệ rộng 2000 µs, lấy `v=0,034 cm/µs` thì `d≈0,034×2000/2=34 cm`. Nếu không có echo, không thay t bằng 0 để tuyên bố vật ở sát 0 cm; báo “chưa đo được” rồi xử lí.
Bài luyện
Xung khứ hồi 2000 µs, v≈0,034 cm/µs cho d xấp xỉ?
Đúng. d=v×t/2=34 cm.
68 cm là quãng khứ hồi.
Chưa đổi đơn vị/tốc độ.
Có echo hợp lệ.
Lời giải
d=v×t/2=34 cm.
Bài luyện
Vì sao chia 2 trong công thức d=v×t/2?
Bánh không liên quan truyền âm.
LED không đo âm.
Nguồn không chia đường đi.
Đúng. Thời gian đo là cả lượt đi và về.
Lời giải
Thời gian đo là cả lượt đi và về.
Bài luyện
Không nhận được echo trong thời hạn đo thì nên kết luận?
Có thể vật ngoài vùng/khó phản xạ.
Âm vẫn truyền trong không khí.
Đúng. Mất tín hiệu có nhiều nguyên nhân.
Không đủ bằng chứng sát vật.
Lời giải
Mất tín hiệu có nhiều nguyên nhân.
Đang học